{"id":322,"date":"2023-09-19T22:54:06","date_gmt":"2023-09-19T20:54:06","guid":{"rendered":"https:\/\/psychologuj.pl\/?p=322"},"modified":"2024-11-05T21:36:28","modified_gmt":"2024-11-05T20:36:28","slug":"teoria-pola","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/teoria-pola\/","title":{"rendered":"Teoria pola"},"content":{"rendered":"<p>Teoria pola (<em>Field Theory<\/em>) to psychologiczna koncepcja stworzona przez niemieckiego psychologa Kurta Lewina w 1936 roku, kt\u00f3ra skupia si\u0119 na analizie si\u0142 wp\u0142ywaj\u0105cych na jednostk\u0119 w danym \u015brodowisku. Teoria ta opiera si\u0119 na za\u0142o\u017ceniu, \u017ce zachowanie cz\u0142owieka jest wynikiem interakcji mi\u0119dzy jednostk\u0105 a otoczeniem i mo\u017cna je zrozumie\u0107 jedynie, badaj\u0105c ca\u0142y &#8222;obszar&#8221; (ang. <em>field<\/em>) obejmuj\u0105cy zar\u00f3wno osob\u0119, jak i jej \u015brodowisko.<\/p>\n<p>Teoria pola to koncepcja, kt\u00f3ra zrodzi\u0142a si\u0119 przez analogi\u0119 do nauk fizycznych. Model ten zapo\u017cyczony z nauki o polach elektromagnetycznych, postuluje pola si\u0142, kt\u00f3re s\u0105 w dyna\u00admicznej i nieustannie zmieniaj\u0105cej si\u0119 r\u00f3wnowadze. <a href=\"https:\/\/psychologuj.pl\/specjalisci\/psycholog\">Psy\u00adchologowie<\/a> pos\u0142uguj\u0105cy si\u0119 t\u0105 teori\u0105 psychologiczn\u0105 uwa\u017caj\u0105, \u017ce zjawiska psychiczne, podobnie jak zjawiska fizyczne, reprezentuj\u0105 wypadkow\u0105 interakcji wielu si\u0142, a zmiana zachodz\u0105ca gdziekolwiek w tym systemie wp\u0142ywa na ca\u0142y system. Uwa\u017ca si\u0119 zatem, \u017ce zachowanie nie jest kszta\u0142towane przez indywidualne \u0142a\u0144cuchy przyczyn i skutk\u00f3w, lecz przez kombinacje si\u0142, kt\u00f3re tworz\u0105 ca\u0142e pole.<\/p>\n<h2>Teorii pola Kurta Lewina<\/h2>\n<p>Teoria pola psychologicznego, zwana te\u017c psychologi\u0105 topologiczn\u0105 opisuje wzajemne zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy polem psychicznym jednostki, a jej \u015brodowiskiem. Wed\u0142ug Lewina zachowanie jest funkcj\u0105 pola istniej\u0105cego w momencie wyst\u0105pienia tego zachowania, a analiz\u0119 rozpoczyna si\u0119 od ca\u0142o\u015bci sytuacji, wyodr\u0119bniaj\u0105c jej sk\u0142adniki. Lewin podkre\u015bla, \u017ce potrzeby jednostki s\u0105 kluczowymi determinantami zachowania, a preferuje psychologiczny opis pola, zamiast fizycznego czy fizjologicznego. Pole psychiczne definiuje jako &#8222;og\u00f3\u0142 wsp\u00f3\u0142istniej\u0105cych fakt\u00f3w, wzajemnie uzale\u017cnionych&#8221;, a do reprezentacji poj\u0119\u0107 dynamicznych wprowadza przestrze\u0144 hodologiczn\u0105, wyra\u017con\u0105 za pomoc\u0105 graf\u00f3w liniowych, tworz\u0105c tym samym psychologi\u0119 wektorow\u0105 (dla poj\u0119\u0107 dynamicznych) i opis topologiczny (dla strukturalnych).<\/p>\n<p><strong>Pole psychiczne<\/strong> \u2013 jest to suma wszystkich wp\u0142yw\u00f3w zewn\u0119trznych i wewn\u0119trznych, kt\u00f3re oddzia\u0142uj\u0105 na jednostk\u0119 w danym momencie. Lewin u\u017cywa\u0142 poj\u0119cia &#8222;przestrzeni \u017cyciowej&#8221; (<em>lifespace<\/em>), obejmuj\u0105cej zar\u00f3wno cele i potrzeby jednostki, jak i przeszkody oraz mo\u017cliwo\u015bci, jakie napotyka.<\/p>\n<p><strong>Zasada ca\u0142o\u015bci<\/strong> \u2013 aby zrozumie\u0107 zachowanie jednostki, nale\u017cy analizowa\u0107 ca\u0142o\u015b\u0107 pola psychicznego, poniewa\u017c ka\u017cda jego cz\u0119\u015b\u0107 oddzia\u0142uje na pozosta\u0142e. Pole obejmuje zar\u00f3wno czynniki fizyczne, jak i spo\u0142eczne, emocjonalne oraz poznawcze.<\/p>\n<p><strong>Dynamika si\u0142<\/strong> \u2013 zachowanie wynika z dynamicznej r\u00f3wnowagi mi\u0119dzy r\u00f3\u017cnymi si\u0142ami (pop\u0119dami, presjami, potrzebami), kt\u00f3re wp\u0142ywaj\u0105 na jednostk\u0119. Mo\u017ce to oznacza\u0107 zar\u00f3wno d\u0105\u017cenie do osi\u0105gni\u0119cia celu, jak i unikanie przeszk\u00f3d.<\/p>\n<p><strong>Zmiana<\/strong> \u2013 pole psychiczne nie jest sta\u0142e, lecz ulega zmianom w wyniku dzia\u0142ania si\u0142 zewn\u0119trznych oraz proces\u00f3w wewn\u0119trznych. Na przyk\u0142ad nowa informacja lub zmiana w \u015brodowisku mo\u017ce zmieni\u0107 percepcj\u0119 jednostki i jej reakcje.<\/p>\n<p>Teoria pola jest cz\u0119sto stosowana w psychologii spo\u0142ecznej oraz w badaniach nad motywacj\u0105 i zmian\u0105 zachowa\u0144. Lewin sformu\u0142owa\u0142 na jej podstawie tak\u017ce <strong>model zmiany<\/strong> sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z trzech etap\u00f3w: <em>odzmro\u017cenie<\/em> (unfreezing), <em>zmiana<\/em> (change) oraz <em>zamro\u017cenie<\/em> (refreezing), kt\u00f3ry jest u\u017cywany w zarz\u0105dzaniu zmian\u0105, np. w organizacjach.<\/p>\n<h2>Teoria Goldsteina<\/h2>\n<p>Teori\u0105 osobowo\u015bci, kt\u00f3ra zapo\u017cyczy\u0142a wiele idei z teorii pola, jest teoria organizmu jako ca\u0142o\u015bci, czo\u0142owym jej przedstawicielem jest Kurt Goldstein. Jako neuropsychiatra zajmuj\u0105cy si\u0119 \u017co\u0142nierzami, kt\u00f3rzy w czasie pierwszej wojny \u015bwiatowej doznali uszkodze\u0144 m\u00f3zgu, Goldstein przyj\u0105\u0142 zasad\u0119, \u017ce poszczeg\u00f3lne objawy mo\u017cna zrozumie\u0107 tylko wtedy, gdy nie b\u0119dzie si\u0119 ich uwa\u017ca\u0107 jedynie za wynik poszczeg\u00f3lnych chor\u00f3b czy uszkodze\u0144, lecz za wytw\u00f3r organizmu funkcjo\u00adnuj\u0105cego jako ca\u0142o\u015b\u0107. Organizm jest jedno\u015bci\u0105, a to, co si\u0119 zdarza w jakiejkolwiek jego cz\u0119\u015bci, wp\u0142ywa na ca\u0142o\u015b\u0107. Organizacja jest naturaln\u0105 w\u0142a\u015bciwo\u015bci\u0105 organizmu, a dezorganizacja oznacza chorob\u0119. Aczkolwiek cz\u0119\u015bci sk\u0142adowe trzeba wyodr\u0119bnia\u0107 dla cel\u00f3w bada\u0144 psychologicz\u00adnych i medycznych, to jednak u danej osoby nie funkcjonuj\u0105 one w izolacji.<\/p>\n<h2>Sta\u0142o\u015b\u0107 jako wynik realizacji w\u0142asnego ja<\/h2>\n<p>Teoria ta k\u0142adzie nacisk przede wszystkim na regularny rozw\u00f3j wrodzonych potencjalnych mo\u017cliwo\u015bci organizmu. Uznaje ona jednak, \u017ce odpowiednie \u015brodowisko jest nieod\u00adzownym warunkiem, aby ten rozw\u00f3j m\u00f3g\u0142 nast\u0105pi\u0107. Zgod\u00adnie z tym, czego mo\u017cna by oczekiwa\u0107, teoria ta zak\u0142ada, i\u017c organizm jest motywowany przez jeden dominuj\u0105cy, a nie przez kilka r\u00f3\u017cnych, niezale\u017cnych pop\u0119d\u00f3w. Tym pop\u0119\u00addem, kt\u00f3ry Goldstein nazwa\u0142 samorealizacj\u0105, jest nasze nieustanne d\u0105\u017cenie do zrealizowania naszych wrodzonych potencjalnych mo\u017cliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n<div class=\"kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-bottom\"\n    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;322&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;bottom&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;1&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;5&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;Twoja ocena&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;Ocena 5\\\/5 - (1 g\u0142os\u00f3w)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;24&quot;,&quot;title&quot;:&quot;Teoria pola&quot;,&quot;width&quot;:&quot;142.5&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;Ocena {score}\\\/{best} - ({count} g\u0142os\u00f3w)&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>\n            \n<div class=\"kksr-stars\">\n    \n<div class=\"kksr-stars-inactive\">\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"1\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"2\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"3\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"4\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"5\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n    <\/div>\n    \n<div class=\"kksr-stars-active\" style=\"width: 142.5px;\">\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 5px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 24px; height: 24px;\"><\/div>\n        <\/div>\n    <\/div>\n<\/div>\n                \n\n<div class=\"kksr-legend\" style=\"font-size: 19.2px;\">\n            Ocena 5\/5 - (1 g\u0142os\u00f3w)    <\/div>\n    <\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Teoria pola (Field Theory) to psychologiczna koncepcja stworzona przez niemieckiego psychologa Kurta Lewina w 1936 roku, kt\u00f3ra skupia si\u0119 na analizie si\u0142 wp\u0142ywaj\u0105cych na jednostk\u0119 w danym \u015brodowisku. Teoria ta opiera si\u0119 na za\u0142o\u017ceniu, \u017ce zachowanie cz\u0142owieka jest wynikiem interakcji mi\u0119dzy jednostk\u0105 a otoczeniem i mo\u017cna je zrozumie\u0107 jedynie, badaj\u0105c ca\u0142y &#8222;obszar&#8221; (ang. field) obejmuj\u0105cy zar\u00f3wno osob\u0119, jak i jej \u015brodowisko. Teoria pola to koncepcja, kt\u00f3ra zrodzi\u0142a si\u0119 przez analogi\u0119 do nauk fizycznych. Model ten zapo\u017cyczony z nauki o polach elektromagnetycznych, postuluje pola si\u0142, kt\u00f3re s\u0105 w dyna\u00admicznej i nieustannie zmieniaj\u0105cej si\u0119 r\u00f3wnowadze. Psy\u00adchologowie pos\u0142uguj\u0105cy si\u0119 t\u0105 teori\u0105 psychologiczn\u0105 uwa\u017caj\u0105, &hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":782,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-322","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/322","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=322"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/322\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2463,"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/322\/revisions\/2463"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/782"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=322"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=322"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/psychologuj.pl\/psychologia\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=322"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}